Zonnepanelen berekenen: zo weet je wat het jou oplevert

Zonnepanelen berekenen doe je door je jaarlijkse stroomverbruik te vergelijken met de verwachte opbrengst per paneel op jouw dak. Een gemiddeld zonnepaneel levert in Nederland ongeveer 250 tot 300 kWh per jaar op. Een huishouden dat 3.500 kWh per jaar verbruikt, heeft dan ruwweg 12 tot 14 panelen nodig om de volledige stroomrekening te dekken.

Hieronder vind je een praktische uitleg van alle stappen: van je eigen verbruik achterhalen tot de verwachte opbrengst en terugverdientijd berekenen.

Stap 1: bepaal je eigen stroomverbruik

De basis van elke berekening is je huidige verbruik in kilowattuur (kWh). Dat staat op je energienota of in je online omgeving bij je energieleverancier. Een gemiddeld gezin in Nederland verbruikt ergens tussen de 2.500 en 4.000 kWh per jaar, afhankelijk van het aantal personen en apparaten. Gebruik je een warmtepomp of laadt je een elektrische auto thuis op, dan kan dat verbruik flink hoger zijn, richting de 6.000 tot 8.000 kWh of meer.

Noteer dit getal. Het is je startpunt voor alle verdere stappen.

Stap 2: schat de opbrengst per paneel

De opbrengst van een zonnepaneel hangt af van twee dingen: het vermogen van het paneel (uitgedrukt in wattpiek, Wp) en hoeveel zonuren jouw dak jaarlijks vangt. In Nederland kun je per 1 Wp vermogen reken op zo’n 0,85 tot 0,95 kWh per jaar. Een paneel van 400 Wp levert dan ongeveer 340 tot 380 kWh per jaar op.

De oriëntatie en hellingshoek van je dak spelen hierbij een grote rol. Een dak op het zuiden met een helling van 30 tot 40 graden haalt het meeste uit de zon. Oost- of westgericht verlies je al snel 15 tot 25% opbrengst. Op het noorden is een dak in de meeste gevallen niet rendabel.

Hoeveel panelen heb je nodig?

De formule is eenvoudig:

• Verdeel je jaarverbruik (kWh) door de verwachte opbrengst per paneel (kWh).
• Voorbeeld: 3.500 kWh verbruik, panelen van 400 Wp met een opbrengst van 360 kWh per stuk: 3.500 / 360 = circa 10 panelen.

Controleer daarna of die panelen ook op je dak passen. Eén paneel is gemiddeld 1,7 bij 1,0 meter, dus ongeveer 1,7 m². Voor 10 panelen heb je dan zo’n 17 m² beschikbaar dakoppervlak nodig, zonder schaduw van schoorstenen of dakramen.

Zonnepanelen berekenen met een online tool

Je hoeft dit niet allemaal met de hand te doen. Zonatlas is een veelgebruikte Nederlandse tool waarbij je je adres invoert en direct ziet hoe geschikt jouw specifieke dak is. De tool houdt rekening met de oriëntatie, het dakoppervlak en de gemiddelde zonstraling op jouw locatie. Je kunt er ook het effect van een elektrische auto of laadpaal in meenemen, wat handig is als je dat overweegt.

Dat soort tools geven een goede eerste indicatie, maar de exacte opbrengst hangt ook af van het merk en type paneel, eventuele schaduw en de kwaliteit van de omvormer. Een installateur doet altijd een maatwerkberekening op basis van jouw situatie.

Terugverdientijd berekenen

Om de terugverdientijd te schatten, heb je drie getallen nodig: de installatiekosten, de jaarlijkse besparing op je stroomrekening en eventuele saldering of terugleververgoeding.

Een rekenvoorbeeld (schattingen voor 2025-2026):

• Installatiekosten 10 panelen: naar schatting rond 4.000 tot 5.500 euro in 2026, afhankelijk van installateur en panelenmerk.
• Jaarlijkse opbrengst: 10 x 360 kWh = 3.600 kWh.
• Stroomprijs: bij een prijs van circa 0,23 euro per kWh is de jaarlijkse besparing ruwweg 828 euro (3.600 x 0,23).
• Terugverdientijd: 4.750 euro / 828 euro per jaar = circa 5,7 jaar.

Houd er rekening mee dat de salderingsregeling in Nederland verandert. Stroom die je teruglevert aan het net levert minder op dan stroom die je zelf direct verbruikt. Hoe meer je zelf verbruikt op het moment dat de panelen stroom opwekken, hoe beter de berekening uitpakt. Een thuisbatterij of laadpaal kan daarin helpen, maar voegt ook kosten toe aan de investering.

Valkuilen bij de berekening

Een veelgemaakte fout is rekenen met een te hoge stroomprijs of met optimistische opbrengstcijfers. Gebruik altijd de prijs die je nu betaalt en ga uit van een gemiddeld jaar, niet het zonnigste jaar ooit. Schaduw van bomen, aangrenzende gebouwen of een dakkapel kan de opbrengst met tientallen procenten verlagen en wordt in snelle online berekeningen regelmatig onderschat.

Vraag bij twijfel altijd offertes op bij meerdere installateurs en vergelijk niet alleen de prijs, maar ook de gebruikte panelen en garantievoorwaarden.

Met de bovenstaande stappen kun je zelf een eerlijke inschatting maken van wat zonnepanelen jou opleveren. De berekening is met een paar basisgegevens te maken, en tools zoals Zonatlas helpen je snel op weg met een dakscan op jouw eigen adres.