Binnenmuur isoleren: zo pak je het stap voor stap aan

Een binnenmuur isoleren doe je door isolatiemateriaal aan te brengen op de binnenzijde van een buitenmuur, of door een tussenwand te isoleren om geluid of warmteverlies te beperken. Dat kan met een houten of metalen regelwerk gevuld met isolatie, met lijmmortel en isolatieplaten, of met inblaasisolatie. Welke methode het beste werkt, hangt af van de ruimte die je hebt, het type muur en wat je wilt bereiken: warmte vasthouden, geluid dempen of allebei.

Dit artikel gaat specifiek over het isoleren van binnenmuren, de aanpak per methode en waar je op moet letten om fouten te voorkomen.

Wanneer heeft binnenmuur isoleren zin?

Isoleren aan de binnenkant van een buitenmuur is zinvol als buitengevelisolatie of spouwmuurisolatie niet mogelijk is, bijvoorbeeld bij beschermde monumenten, kleine spouwmuren of appartementen waar je de buitenkant niet mag aanpassen. Ook het isoleren van tussenmuren is populair: denk aan een muur tussen een woonkamer en een garage, een onverwarmde berging of een naastgelegen woning.

Houd er rekening mee dat je bij binnenisolatie van een buitenmuur altijd ruimte inlevert. Een isolatielaag van 7 tot 12 centimeter met afwerking erbij betekent al snel 10 tot 15 centimeter minder vloeroppervlak per geïsoleerde muur. Bij een kleine slaapkamer of hal is dat een overweging waard.

De drie methoden voor binnenmuur isoleren

1. Regelwerk met zachte isolatie
Dit is de meest gebruikte methode voor doe-het-zelvers. Je bevestigt houten of metalen profielen (het regelwerk) aan de muur, vult de tussenruimte op met isolatiemateriaal en plaatst daar gipsplaten voor. Steen- of glaswol past goed in dit systeem: de platen knippen makkelijk op maat en vullen de ruimte goed op. Een typische opbouw is een regelwerk van 70 mm gevuld met steenwol van 60 mm, afgewerkt met gipsplaat. Let op dat je de gipsplaten niet te strak op de buitenmuur laat leunen, zodat er geen koudebruggen ontstaan via de regels zelf.

2. Isolatieplaten op lijmmortel
Hierbij lijm je harde isolatieplaten, zoals eps (piepschuim) of pir-platen, direct op de muur. Dit spaart ruimte: een pir-plaat van 60 mm heeft een hogere isolatiewaarde dan een steenwolplaat van dezelfde dikte. Na het lijmen brengen veel mensen een stuclaag aan of plaatsen er gipsplaten voor. Nadeel: de muur moet redelijk vlak zijn, anders sluit de plaat niet goed aan. Vul holle plekken goed op, anders kunnen er koudebruggen en vochtproblemen ontstaan.

3. Inblaasisolatie via de binnenmuur
Dit is een minder veelgebruikte optie bij binnenmuren, maar kan nuttig zijn bij holle wanden, houten skeletbouwwanden of constructiemuren met een opening. Een vakbedrijf boort gaten en blaast cellulose of parels in de holte. Dit is minder geschikt als een doe-het-zelf-project.

Dampscherm: vergeet dit niet

Bij het isoleren van een buitenmuur aan de binnenkant is een dampscherm (of dampremmer) vaak noodzakelijk. Warme, vochtige lucht van binnenuit trekt door de constructie. Zonder dampscherm condenseert dat vocht in de koude isolatielaag of tegen de koude buitenmuur, wat schimmel veroorzaakt. Breng een dampscherm aan op de warme zijde van de isolatie, dus tussen de isolatie en de woonruimte in. Plak de naden zorgvuldig af met speciale folie-tape. Dit is een stap die veel doe-het-zelvers overslaan, met natte muren als gevolg.

Tussenmuur isoleren voor geluid

Wil je een tussenmuur isoleren om geluid te dempen, dan kies je bij voorkeur voor een zwaar, dicht materiaal. Steenwol heeft een betere geluidsabsorptie dan eps. Belangrijk bij geluidsisolatie is dat de nieuwe wand losstaand wordt gebouwd van de bestaande muur: geen vaste contactpunten betekent minder trillingsgeleiding. Dat vraagt iets meer ruimte, maar geeft merkbaar betere resultaten. Een massieve muur of systeemwand met twee lagen gipsplaat en steenwol ertussen presteert in de praktijk al goed.

Stap voor stap: binnenmuur isoleren met regelwerk

• Reinig en droog de muur, behandel eventueel schimmel of vocht voordat je begint.
• Bevestig een onderprofiel op de vloer en een bovenprofiel op het plafond, met een kleine afstand tot de buitenmuur (1 tot 2 cm ruimte).
• Plaats de staanders (regelwerk) op onderlinge afstand van 40 of 60 cm, afhankelijk van de plaatmaat van de gipsplaten.
• Voer elektra- of leidingwerk uit dat achter de wand moet komen.
• Vul de openingen met isolatiemateriaal. Druk het stevig maar niet samengeperst in, zodat het zijn volume behoudt.
• Breng een dampscherm aan en plak de naden zorgvuldig af.
• Schroef de gipsplaten op het regelwerk. Gebruik gipsplaatschroeven op circa 25 cm onderlinge afstand.
• Vul de naden, schuren en afwerken met stucwerk of muurverf.

Veelgemaakte fouten bij binnenmuur isoleren

Een veelgemaakte fout is beginnen met isoleren terwijl er al vochtproblemen of schimmel in de muur zit. Isolatie maakt dat erger, niet beter. Verhelp de oorzaak van het vocht eerst. Een tweede valkuil is het overslaan van het dampscherm, zoals hierboven beschreven. Ten derde vergeten mensen de aansluitingen bij vloer, plafond en zijmuren goed af te werken: kieren en naden laten warmte ontsnappen en zijn dé plek waar koudebruggen ontstaan. Neem dus de tijd om alles goed te dichten.

Binnenmuur isoleren is een klus die je als doe-het-zelver goed zelf kunt uitvoeren met de juiste voorbereiding. Kies de methode die past bij je situatie, let op het dampscherm en zorg dat de muur droog is voor je begint. Dan is het resultaat direct merkbaar: minder tocht, een warmere ruimte en in veel gevallen ook minder geluid van buiten of buren.